Tag Archives: coaching

Coaching Εφήβων

coaching διαπροσωπικές σχέσεις εφήβων ευρύτερη κοινωνικοποίησή

Πως το coaching μπορεί να συνδράμει στις διαπροσωπικές σχέσεις των εφήβων και κατ΄ επέκταση στην ευρύτερη κοινωνικοποίησή τους.

Κάθε άνθρωπος εκδηλώνει την ανάγκη του «ανήκειν» από τη γέννησή του κιόλας. Η ανάγκη αυτή είναι πιο έντονη στην πληθυσμιακή ομάδα των εφήβων. Ο έφηβος χρειάζεται να νιώθει ότι είναι μέλος μιας ομάδας μέσω της οποίας θα λαμβάνει την απαιτούμενη συναισθηματική ασφάλεια.

Οι κοινωνικές σχέσεις και οι καθημερινές επαφές με άλλους ανθρώπους βοηθούν του έφηβους να εξελιχθούν τόσο σωματικά όσο και πνευματικά. Μέσα από την αλληλεπίδρασή τους με τους συνομηλίκους τους αναγνωρίζουν τον εαυτό τους, δομούν την προσωπικότητα και τα όριά τους, αναπτύσσουν την κοινωνική τους ταυτότητα, μαθαίνουν και κατανοούν αφηρημένες έννοιες όπως η ανιδιοτέλεια, η συμμετοχικότητα, η ενσυναίσθηση, αλληλεγγύη. Επίσης, μελέτες στην ψυχονευροανοσολογία έδειξαν ότι όσο μεγαλύτερο είναι το κοινωνικό δίκτυο ενός έφηβου, τόσο πιο πολύ ενισχύεται το ανοσοποιητικό σύστημα του οργανισμού του. Ωστόσο, η δημιουργία κοινωνικών επαφών δεν είναι μία απλή διαδικασία. Για να επιτευχθεί μια διαπροσωπική σχέση θα πρέπει οι  έφηβοι να έχουν αναπτύξει δομές (κοινωνικές, συναισθηματικές κ.α.), ήδη από την παιδική τους ηλικία με αφετηρία το οικογενειακό τους περιβάλλον.

Οι έφηβοι του 21ου αιώνα βρίσκονται εγκλωβισμένοι στη δίνη του σύγχρονου τρόπου ζωής και αυτό τους οδηγεί στο να αντλούν την ψυχική τους ενέργεια όχι μέσα από την επαφή τους με τους άλλους ανθρώπους αλλά από τα εικονικά υποκατάστατα της τεχνολογίας. Έχει χαθεί το «αξιακό» τους σύστημα και έχουν μειωθεί οι κοινωνικές συναναστροφές. Οι διαπροσωπικές σχέσεις έχουν αποδομηθεί, η μοναξιά ταλανίζει καθημερινά ολοένα και περισσότερους ανθρώπους. Έρευνες που πραγματοποιήθηκαν μεταξύ πέντε χωρών – Ελλάδα, Πορτογαλία, Αγγλία, Ισπανία και Ολλανδία- έδειξαν πως οι Έλληνες παρουσιάζουν τα χαμηλότερα επίπεδα στενής κοινωνικής δικτύωσης και κοινωνικών συναναστροφών.

Οι κοινωνικές δυσλειτουργίες εάν δεν αντιμετωπιστούν εγκαίρως, ενδέχεται, να οδηγήσουν σε σοβαρές παρεκκλίσεις και διαταραχές. Η έλλειψη κοινωνικών-διαπροσωπικών δεξιοτήτων, η αδυναμία συνεργασίας με τους άλλους, η αδυναμία συγκέντρωσης και προσαρμογής στους κανόνες οργανωμένων δραστηριοτήτων, οι υπερβολικές αναστολές και η έντονη κοινωνική απόσυρση συνιστούν ένα ευρύ πλέγμα κοινωνικών δυσλειτουργιών. Ο έφηβος έχει ανάγκη να ανακαλύψει το σκοπό της ζωή του και αυτό θα επιτευχθεί  αποτελεσματικά μέσα από την δημιουργία  υγιών κοινωνικών δεσμών. Το coaching θα μπορούσε να αποτελέσει ένα σημαντικό εργαλείο για την βελτίωση των διαπροσωπικών σχέσεων των εφήβων. Θα μπορούσε να συμβάλει στην επιτυχή διαδικασία της επικοινωνίας, στην ενδυνάμωση της ψυχικής ανθεκτικότητας, στη μείωση του κοινωνικού αποκλεισμού, της περιθωριοποίησης και της αδυναμίας προσαρμογής των εφήβων με την διαφορετικότητα.

Το coaching θα μπορούσε να βοηθήσει τους εφήβους να δραστηριοποιηθούν, καθώς πρόκειται για μια διαδραστική διαδικασία. Εστιάζει στο «εδώ και τώρα», στον αυτοπροσδιορισμό του εφήβου που αυτό επιτυγχάνεται από τη συνεργατικότητα και την εμπιστοσύνη. Ο coach βοηθάει τον έφηβο να ανακαλύψει-συνειδητοποιήσει που βρίσκεται αυτή τη χρονική στιγμή και που επιθυμεί να πάει. Στην συνέχεια, μαζί με τον έφηβο χτίζουν βήμα βήμα την διαδικασία επίτευξης του στόχου προκειμένου ο έφηβος να  εξελιχθεί. Η δυαδική αυτή σχέση αποτελεί τα θεμέλια για την υγιή κοινωνικοποίηση του εφήβου καθώς και την ανάπτυξη κοινωνικών σχέσεων καθώς χτίζεται μια σχέση εμπιστοσύνης που συγκατασκευάζεται και από τα δυο μέλη. Επομένως, μέσα από αυτή τη διαδικασία ο έφηβος αναγνωρίζει το «δούναι και λαβείν», μαθαίνει το να σχετίζεται με τους άλλους καθώς και την αξία των σχέσεων στην ζωή του. Πράγματι, μέσα από αυτή τη διαδικασία οι έφηβοι κατανοούν τις έννοιες αυτές οι οποίες είναι πολύπλοκες και ευαίσθητες για τον εφηβικό ψυχισμό αλλά και πολύ σημαντικές για μία υγιής ενήλικη βιωσιμότητα.

Η κοινωνικοποίηση δεν επέρχεται μόνο μέσω κοινών απλών στρατηγικών αλλά κυρίως μέσα από την κινητοποίηση και στην ενδυνάμωση της εφηβικής ταυτότητας. Ο έφηβος μπορεί να ανασύρει το δικό του ατομικό υλικό, μέσα από τη δική του ξεχωριστή προσωπική βιβλιοθήκη και να βρει όλες του τις αρετές, ικανότητες, ταλέντα. Εν συνεχεία να τις χρησιμοποιήσει για την υλοποίηση των πετυχημένων και ουσιαστικών σχέσεών του. Επιπλέον, θα βοηθήσει τον έφηβο να οργανώσει τη σκέψη του και να φέρει στην επιφάνεια τις επιθυμίες του, να τις οραματιστεί, να τις λεκτικοποιήσει και τέλος να τις πραγματοποιήσει.

Σχηματικά η διαδικασία περιλαμβάνει τα εξής τρία στάδια: συνειδητοποίηση, ενεργοποίηση και αλλαγή! Ο coach είναι ένας προπονητής για τον έφηβο, ένας καθοδηγητής ο οποίος δεν παρεμβαίνει, δεν δίνει λύσεις αλλά ο ρόλος του είναι ως μεσολαβητής να διευκολύνει τον έφηβο να ακολουθήσει αυτή τη διαδικασία. Η βασική αρχή του coaching διαφοροποιείται από την ψυχοθεραπεία. Πιο συγκεκριμένα, πρόκειται για μια τέχνη-τεχνική και όχι θεραπεία, γεγονός που  δεν τρομάζει ούτε τους γονείς αλλά ούτε και τους ίδιους τους έφηβους, διότι είναι απαλλαγμένο από στερεότυπα και προκαταλήψεις.

Η ευτυχία δεν κυκλοφορεί σε «χάπι», οι έφηβοι πρέπει να εκπαιδευτούν προκειμένου να διεκδικήσουν την ευτυχία τους,  χρησιμοποιώντας οι ίδιοι τις δικές τους δυνάμεις. Ο coach δεν δίνει λύσεις αλλά παρέχει ένα σταθερό πλαίσιο για να μπορέσει ο έφηβος να εφεύρει και να ανακαλύψει μόνος του τις δυνάμεις και ικανότητες. Όπως αναφέρει και μια κινέζικη παροιμία, «αν θέλεις να βοηθήσεις έναν φτωχό μην του δίνεις ένα ψάρι, αλλά μάθε του να ψαρεύει». Το coaching δεν σου προσφέρει το ψάρι αλλά σε «μαθαίνει» πως να ψαρεύεις μόνος σου!

 

error: Content is protected !!